Irlandia w drodze do Federacji EOSC. Spotkanie z przedstawicielami polskiego węzła EOSC Polska w siedzibie NCN

5- 6 marca w Narodowym Centrum Nauki, który jest koordynatorem krajowego partnerstwa i węzła EOSC Polska, gościliśmy zespół z Irlandii przygotowujący się do dołączenia do Federacji Europejskiej Chmury Otwartej Nauki (dalej: Federacji EOSC).

Federacyjny model EOSC umożliwia łączenie krajowych i instytucjonalnych zasobów naukowych w spójną, interoperacyjną całość. W tym kontekście kluczową rolę odgrywa współpraca z infrastrukturami badawczymi, e-infrastrukturami, repozytoriami danych jak również z centrami kompetencji – zarówno tymi o charakterze krajowym, jak i europejskim. 

Po stronie irlandzkiej byli z nami: Evan Smyth, John Ronan, Michael Kugel, Lindsay Dowling oraz Gavin Farrell z EOSC Node Ireland.

Po stronie węzła krajowego w spotkaniu uczestniczyli przedstawiciele instytucji, tworzących EOSC Polska: Aneta Pazik-Aybar, Natalia Galica oraz Jan Wieczorek z Narodowego Centrum Nauki, Marta Kuźma, Piotr Krajewski z Politechniki Gdańskiej, Jakub Szprot, Agnieszka Phelan-Cybulska z Interdyscyplinarnego Centrum Modelowania Matematycznego i Komputerowego UW, Roksana Wilk, Łukasz Opioła z Cyfronetu AGH oraz Marcin Wichorowski  z  Instytutu Oceanologii PAN 

To były dwa dni bardzo intensywnych rozmów. Dużo pytań gości z Irlandii dotyczyło modelu organizacyjnego, finansowania, integracji usług oraz praktycznych aspektów działania krajowego węzła. 

Aneta Pazik-Aybar, kierownik Zespołu ds. Otwartej Nauki w NCN oraz koordynatorka Węzła Krajowego EOSC Polska, przedstawiła podczas spotkania drogę, jaką Polska przeszła, aby stać się częścią Federacji EOSC. Opowiedziała o wyzwaniach organizacyjnych i strategicznych, z którymi mierzyliśmy się na kolejnych etapach budowy węzła i przystąpienia do Federacji, a także o tym, w jakim miejscu znajduje się dziś polski węzeł. Przedstawiła również nasze plany i ambicje na najbliższe lata. 

Znaczenie Polski w strukturach EOSC stale rośnie. Świadczy o tym wybór na początku 2026 roku Anety Pazik-Aybar na współprzewodniczącą Rady Sterującej Europejskiej Chmury Otwartej Nauki (EOSC Steering Board). 

Roksana Wilk ( Cyfronet), która odpowiada w EOSC Polska za obszar technologiczny, szczegółowo omawiała kwestie architektury i integracji usług – i odpowiadała na wiele technicznych pytań związanych z budową i funkcjonowaniem węzła, które zadawali nasi goście. Rozmawialiśmy też o zarządzaniu, współpracy z dostawcami infrastruktury oraz o podejściu do danych wrażliwych. Swoje prezentacje przedstawili również Łukasz Opioła z Cyfronetu oraz Marcin Wichorowski z Instytut Oceanologii PAN. Marcin Wichorowski przedstawił w jaki sposób EOSC Federation umożliwia prowadzenie badań interdyscyplinarnych. Na podstawie przykładu pokazującego współpracę między węzłami (node), która wykorzystuje unikalne zasoby oraz infrastrukturę trzech węzłów tematycznych i jednego węzła krajowego EOSC: Digital Twin of the Ocean, Life Sciences Connect, Data Terra oraz EOSC Polska.  

Takie spotkania pokazują, że Federacja EOSC rozwija się nie tylko dzięki rozwiązaniom technologicznym,ale  przede wszystkim dzięki współpracy i dzieleniu się doświadczeniem. 

Dziękujemy za spotkanie i trzymamy kciuki za przystąpienie Irlandii do Federacji EOSC.