Dokument Data Union Strategy szansą na zwiększenie dostępu do danych dla AI 

19 listopada listopadzie 2025 r. Komisja Europejska opublikowała dokument Data Union Strategy – Unlocking Data for AI. Można w nim przeczytać o planowanych działaniach Unii Europejskiej w celu zwiększenia dostępu do danych i wykorzystania ich w rozwoju sztucznej inteligencji (AI). 

Dane zasilają AI, więc im więcej informacji posiadamy, oczywiście zweryfikowanych, tym lepiej możemy rozwijać modele sztucznej inteligencji. Najważniejsze założenia dokumentu Data Union Strategy – Unlocking Data for AI ma trzy najważniejsze założenia: łatwiejszy dostęp do danych (w planach są m.in. tzw. „data labs” i wspólne europejskie przestrzenie danych które pozwolą odbiorcom korzystać z danych w sposób bezpieczny i lega artis. Prostsze zasady korzystania z danych, ponieważ strategia zakłada ułatwienia w przepisach i w umowach dotyczących danych, co szczególnie pomaga małym i średnim firmom, ale również naukowcom. A także bezpieczny i sprawiedliwy przepływ danych, który gwarantuje ochronę danych wrażliwych i danych UE, kiedy trafiają za granicę. 

Co to oznacza dla nauki i innowacji? 

Strategia umożliwia korzystania z bogatszych i szerzej udostępnionych danych. Co przekłada się na łatwiejsze trenowanie modeli AI w takich dziedzinach jak zdrowie, środowisko, transport czy energetyka. Dokument otwiera również możliwości szerszej współpracy międzynarodowej oraz zapewnia szybki dostęp do najnowszych narzędzi 
i technologii. 

Aneta Pazik- Aybar, Kierownik Zespołu Otwartych Danych w Narodowych Centrum Nauki podkreśla wagę strategii i dodaje ,,Dzięki Data Union naukowcy w całej Europie mogą bezpiecznie korzystać z danych najwyższej jakości, co w oczywisty sposób przyspiesza rozwój sztucznej inteligencji i wspiera innowacje w istotnych dziedzinach życia”.  

Rola EOSC w tej strategii 

EOSC to europejska infrastruktura danych badawczych, która pozwala naukowcom na swobodny dostęp do szerokiej bazy danych potrzebnych w badaniach. W kontekście Data Union Strategy EOSC może: udostępniać wysokiej jakości dane, które będą już gotowe do wykorzystania w AI oraz wspierać naszych naukowców i instytucje w korzystaniu z międzynarodowych zbiorów danych. EOSC może również umożliwiać udział w „data labs” i projektach, które łączą dane z różnych źródeł w całej Europie. 

Co zyskuje Polska? 

Dzięki EOSCPL rodzime uczelnie i instytuty badawcze mogą w efektywniejszy sposób wykorzystywać dane i infrastruktury dostępnej w Europie oraz uczestniczyć w międzynarodowych projektach AI i szybciej rozwijać innowacyjne badania. Strategia Data Union daje w ten sposób realną szansę na wzmocnienie krajowej nauki i innowacji opartych o modele AI. 

Pod linkiem można zapoznać się z pełnym dokumentem Data Union Strategy – Unlocking Data for AI:  https://digital-strategy.ec.europa.eu/en/library/data-union-strategy-unlocking-data-ai